बायोमेडिकल अभियांत्रिकी | Biomedical Engineering

बायोमेडिकल अभियांत्रिकी

बायोमेडिकल अभियांत्रिकी उर्फ ​​बीएमई ही अभियांत्रिकीची एक उदयोन्मुख आणि रोमांचक शाखा आहे ज्यामध्ये संशोधन, विकास आणि रोजगारासाठी प्रचंड क्षमता आहे. बायोमेडिकल अभियांत्रिकीची व्याख्या वैद्यकीय क्षेत्रात अभियांत्रिकी तत्त्वे आणि तंत्रांचा अभ्यास आणि उपयोग अशी केली जाऊ शकते. हे जीवन गुणवत्ता सुधारण्यासाठी जीवशास्त्र आणि औषधातील तांत्रिक ज्ञानाचे संयोजन आहे. ज्यांना वैद्यक आणि आरोग्य सेवेमध्ये रस आहे त्यांच्यासाठी हे एक योग्य करिअर आहे.

BME कृत्रिम अवयव, वैद्यकीय उपकरणे, निदान उपकरणे, औषधे आणि इतर उपचारांच्या विकास आणि निर्मितीशी संबंधित आहे. या अनोख्या क्षेत्रात

·       बायो-इंस्ट्रुमेंटेशन,

·       बायो-मटेरिअल्स,

·       बायो-मेकॅनिक्स,

·       मेडिकल इमेजिंग,

·       जेनेटिक इंजिनीअरिंग,

·       ऑर्थोपेडिक सर्जरी,

·       सेल्युलर आणि टिश्यू इंजिनीअरिंग यांचा समावेश आहे.

यांत्रिक अभियांत्रिकी, इलेक्ट्रॉनिक्स अभियांत्रिकी, दळणवळण आणि नियंत्रणासाठी संगणकासह विज्ञान यांच्या संयोजनामुळे मेकॅट्रॉनिक्स, कॉम्प्युटर इंटिग्रेटेड मॅन्युफॅक्चरिंग (सीआयएम), भौगोलिक माहिती प्रणाली (जीआयएस), जैव तंत्रज्ञान, बायो मेकॅनिक्स, बायो मेडिकल इन्स्ट्रुमेंटेशन यांसारख्या आंतरविद्याशाखीय अभ्यासक्रमांचा उदय झाला. आणि जैव वैद्यकीय अभियांत्रिकी जगभरात वैद्यकीय तंत्रज्ञानाच्या वाढत्या गुंतागुंतीच्या वाढीमुळे बायोमेडिकल अभियांत्रिकी अधिक लोकप्रिय होत आहे. आणि परिणामी, क्लिनिकल औषध आणि उपयोजित वैद्यकीय तंत्रज्ञान यांच्यातील अंतर कमी करण्यासाठी प्रशिक्षित व्यावसायिकांची मोठी मागणी आहे.

या व्यावसायिकांना जैव-अभियंता किंवा बायोमेडिकल अभियंता असे संबोधले जाते. बायोमेडिकल अभियंता अभियांत्रिकी विज्ञान, जैविक विज्ञान आणि वैद्यकीय शास्त्रांमध्ये तज्ञ असणे आवश्यक आहे. ते अभियांत्रिकी अटींमध्ये वैद्यकीय समस्येची व्याख्या करण्यास सक्षम असले पाहिजेत आणि अभियांत्रिकी आणि नैदानिक ​​​​आवश्यकता दोन्ही पूर्ण करणारे समाधान शोधू शकतात. ते सहसा कार्डियाक मॉनिटर्सपासून क्लिनिकल कॉम्प्युटरपर्यंत, कृत्रिम हृदयापासून कॉन्टॅक्ट लेन्सपर्यंत, व्हील चेअरपासून कृत्रिम कंडरांपर्यंतची उपकरणे आणि प्रणाली डिझाइन आणि विकसित करतात. ते रुग्णालये आणि आरोग्य सेवा वितरणातील तंत्रज्ञानाच्या व्यवस्थापनामध्ये देखील अविभाज्य आहेत.

करिअर संभावना

जैव-वैद्यकीय अभियंते आणि तंत्रज्ञांना आधुनिक आरोग्य सेवा, रुग्णालये, वैद्यकीय उपकरणे उत्पादन युनिट्स, औद्योगिक कंपन्या, शैक्षणिक आणि वैद्यकीय संस्था, औषधनिर्माण, सरकारी नियामक संस्था इत्यादींचा समावेश असलेल्या जागतिक उद्योगांच्या विस्तृत श्रेणीमध्ये नोकरीची संधी मिळू शकते.

Ø रुग्णालयांमध्ये, त्यांना डॉक्टर, परिचारिका, थेरपिस्ट आणि तंत्रज्ञ यांसारख्या इतर आरोग्यसेवा व्यावसायिकांशी जवळून काम करावे लागते.

Ø ते सानुकूलित उपकरणे विकसित करतात आणि वैद्यकीय उपकरणे निवडण्यासाठी, हाताळण्यासाठी आणि देखरेखीसाठी सल्ला देतात. उद्योगांमध्ये, बायोमेडिकल अभियंते नवीन उत्पादनांची रचना आणि चाचणी करण्यासाठी जीवन प्रणाली आणि तंत्रज्ञानाची त्यांची समज वापरतात.

Ø सरकारी पदांमध्ये अनेकदा उत्पादन चाचणी तसेच उपकरणांसाठी सुरक्षा मानके स्थापित करणे समाविष्ट असते.

Ø वैद्यकीय संशोधनात गुंतलेल्या संस्थांमध्ये बायोमेडिकल अभियंते आवश्यक आहेत.

Ø त्यांची वैद्यकीय उपकरणे कंपन्यांच्या विपणन विभागासाठी तांत्रिक सल्लागार म्हणूनही नियुक्ती करण्यात आली आहे.

Ø संगणकाच्या सहाय्याने शस्त्रक्रिया आणि आण्विक, सेल्युलर आणि टिश्यू अभियांत्रिकीमधील मोठ्या संशोधनाव्यतिरिक्त वेगाने वाढणाऱ्या पुनर्वसन आणि ऑर्थोपेडिक अभियांत्रिकी क्षेत्रांना देखील बायोमेडिकल अभियंत्यांच्या सेवेची आवश्यकता आहे.

Ø विशेषत: संशोधन आणि विकास (R&D) क्षेत्रातील बायोमेडिकल व्यावसायिकांना भारत आणि इतर देशांमधील विद्यापीठे, संशोधन संस्था आणि सरकारी संस्थांमध्ये प्रगत संशोधन करण्यासाठी मोठ्या संधींची प्रतीक्षा आहे. ते प्रयोगशाळा आणि उपकरणांचे पर्यवेक्षण करतात आणि इतर संशोधकांच्या सहकार्याने संशोधन क्रियाकलापांमध्ये भाग घेतात किंवा थेट करतात. बीपीएल, लार्सन अँड टुब्रो, विप्रो मेडिकल आणि सीमेन्स यांसारख्या कंपन्यांद्वारे जैव वैद्यकीय व्यावसायिकांना त्यांच्या कौशल्य आणि प्राधान्यांनुसार त्यांच्या संशोधन आणि विकास विभागात किंवा विक्री आणि विपणनामध्ये नियुक्त केले जाऊ शकते.